شرکت دانشبنیان رنگسازی سیکلمه با توسعه رنگ و رزین پایه آب الکتروفورز کاتیونیک (ED)، گام تازهای در بومیسازی یکی از حساسترین لایههای پوشش بدنه خودرو برداشته است؛ محصولی که با تکیه بر فناوری نانو، کنترل دقیق اندازه ذرات و تأمین گسترده مواد اولیه از داخل کشور، توانسته به مرحله تجاریسازی نزدیک شود.
شرکت رنگسازی سیکلمه فعالیت خود را از سال ۱۳۵۶ بهعنوان نخستین تولیدکننده رنگهای ساختمانی و صنعتی در شرق کشور آغاز کرد و در سال ۱۳۸۵ با پیوستن به گروه صنعتی پارت لاستیک، تمرکز خود را بر توسعه محصولات دانشبنیان و فناوریهای پیشرفته قرار داد. این مجموعه اکنون در حوزه تولید رنگهای صنعتی، ساختمانی و ترافیکی، چسبهای تخصصی خودرو و سایر مواد شیمیایی فعالیت دارد و بخشی از نیاز صنایع مختلف را تأمین میکند.
به گفته مهندس ندا عباسی، مدیر کنترل و تضمین کیفیت این شرکت، رنگ و رزین پایهآب الکتروفورز کاتیونیک بهعنوان نخستین لایه پوشش در بدنه خودرو استفاده میشود و نقش اتصال میان فلز و لایههای بعدی رنگ را بر عهده دارد. این پوشش با ایجاد سطحی یکنواخت و مقاوم، از بدنه خودرو در برابر خوردگی و عوامل محیطی محافظت میکند و کیفیت نهایی رنگآمیزی را تضمین میسازد.
در فرآیند اعمال این پوشش، بدنه خودرو پس از شستوشو و آمادهسازی وارد وان حاوی محلول رنگ پایهآب میشود و با اعمال جریان الکتریکی، ذرات باردار رنگ به سطح فلز جذب میشوند. استفاده از جریان برق در این مرحله موجب میشود پوشش بهصورت یکنواخت در تمام نقاط بدنه، حتی بخشهای غیرقابلدسترس، تشکیل شود. این روش علاوه بر کاهش ضایعات و مصرف انرژی، هزینههای تولید را نیز کاهش میدهد و به دلیل پایهآب بودن، میزان حلالهای آلی آن بسیار محدود است.
یکی از چالشهای کلیدی در تولید این محصول، کنترل اندازه ذرات رزین در محدوده حدود ۱۰۰ نانومتر است. در صورت عدم کنترل دقیق، احتمال رسوب، افزایش ویسکوزیته و ایجاد سطح ناهموار وجود دارد. به گفته مسئولان شرکت، بهرهگیری از فناوری نانو امکان دستیابی به این کنترل دقیق را فراهم کرده و پایداری سیستم را تضمین کرده است.
این شرکت موفق به دریافت گواهینامههای ISO 9001:2015 و IATF 16949:2016 شده که از استانداردهای مهم صنعت خودرو بهشمار میروند. آزمایشگاه این مجموعه نیز از سال ۱۳۹۳ بهعنوان آزمایشگاه همکار اداره استاندارد فعالیت میکند و در مسیر اخذ استاندارد 17025 قرار دارد. این آزمایشگاه به تجهیزات تخصصی آزمون رنگهای خودرویی مجهز است و علاوه بر نیازهای داخلی، خدمات آزمایشگاهی به سایر شرکتها ارائه میدهد.
با وجود دستیابی به دانش فنی تولید رنگ ED، یکی از چالشهای اصلی، جلب اعتماد مشتریان داخلی عنوان شده است؛ چراکه این محصول در خطوط تولید خودروسازان استفاده میشود و هرگونه ریسک در این صنعت با حساسیت بالا مواجه است. با این حال، بیش از ۹۰ درصد مواد اولیه مورد نیاز این محصول از پتروشیمیهای داخلی تأمین میشود که گامی مهم در کاهش وابستگی ارزی و تقویت زنجیره تأمین داخلی محسوب میشود.
بر اساس برنامهریزی انجامشده، توسعه محصولات جدید در حوزه رنگ و رزینهای پایهآب و گسترش حضور در بازارهای صادراتی، بهویژه روسیه، در دستور کار شرکت قرار دارد. بومیسازی رنگ الکتروفورز کاتیونیک را میتوان یکی از گامهای مهم در ارتقای فناوری پوششهای خودرویی در کشور دانست؛ مسیری که با اتکا به دانش فنی داخلی و رعایت استانداردهای بینالمللی، به دنبال تثبیت جایگاه در بازارهای داخلی و منطقهای است.
